Byzantijnse muziek met Divna Ljubojevic

Op goede vrijdag, 10 april jl., trad de Servische zangeres Divna Ljubojevic op n het Tropentheater. Ze zingt byzantijnse liederen uit de orthodoxe kerk. Francis de Sousa van het Tropentheater: "De muziek van Divna Ljubojevic paste heel goed in onze serie concerten met spirituele muziek uit verschillende religies. In 1989 werd Divna de jongste koorleider ooit van de First Belgrade Choir Society (uit 1853). Dat zegt iets over haar kwaliteit en gedrevenheid om tradities te bewaren." In 1991 stichtte ze het koor Melodi in het klooster van Vavedenje. Zij werkt nu aan een interpretatie van een mis van Rossini met solisten van de opera van Basel.




Servisch Orthodoxe Kerk
De Servisch orthodoxe kerk is in Servië en Montenegro de grootste geloofsgemeenschap (ca 65% van de bevolking). In het communistische Joegoslavië van Tito had de kerk het heel moeilijk. De overheid hield soms bij de ingang van de kerk bij wie er naar binnen gingen. Nu is het aan een ieder vrij of hij de kerk bezoeken wil. De Servisch orthodoxe kerk in Nederland is opgericht in de jaren '70. Er kwamen toen veel Joegoslavische arbeiders werken in de Nederlandse metaalsector. De kerk verzorgt diensten, en biedt sociale hulp. Er zijn ook lezingen orover iconen. Aartsvader Vojislav Bilbija vindt het belangrijk dat de Servisch orthodoxe kerk en de Servische gemeenschap meer naar buiten treden. Dat vertelt hij in het bulletin van st. LIZE.

Pasen
Het Paasfeest in de orthodoxe kerk valt dit jaar op 19 en 20 april en is het belangrijkste feest van het jaar. Men viert dan Jezus' overwinning op de dood. Na zijn kruisiging op Goede Vrijdag stond Jezus op uit de dood: de verrijzenis. Luister nu naar de uitzending van 8 april (klik 8 april aan, kies 21.00 uur) met muziek van Divna Ljubojevic en informatie over de Servisch orthodoxe kerk. Zie ook:

Interview met aartsvader Vojislav Bilbija in het LIZE bulletin:
http://www.lize.nl/art/uploads/LIZE%20BULLETIN%20no%2060.pdf
website van Divna Ljubojevic:
http://www.myspace.com/divnaljubojevic
websites van de Servisch Orthodoxe kerk in Nederland:
http://www.svetatrojica.nl/ en http://www.pravoslavna-crkva.nl/nederlands.html

Luister naar de orthodoxe Paashymne Hristos Anesti van Divna Ljubojevic op YouTube:
http://www.youtube.com/watch?v=Y7tKexc4wSM

Spaanse burgeroorlog 70 jaar geleden beëindigd

70 Jaar geleden werd de Spaanse burgeroorlog werd beëindigd. Op 1 april 1939 plaatste Francisco Franco zijn generaalszwaard voor het altaar in de kathedraal van Madrid en zwoor dat hij nooit meer oorlog zou voeren. De Spaanse burgeroorlog (1936-1939) was een strijd tussen de aanhangers van een wettig gekozen linkse regering (de Republikeinen) en rechtse opstandelingen, de nationalisten. De linkse regering kreeg steun van socialistische, communistische en anarchistische fabrieksarbeiders en landarbeiders. De rechtse nationalistische opstandelingen kregen steun van conservatieve katholieken en fascisten, gegroepeerd rond rechtse officieren. Generaal Franco bereidde met de falangisten (aanhangers van de Falange, een fascistische partij) een staatsgreep voor. Op 13 juli 1936 werd José Calvo Sotelo, de aanvoerder van rechts in het Spaanse parlement, vermoord. Nu wilde Franco niet langer wachten en zo brak op 17 juli 1936 de opstand uit. Er vielen 500.000 doden in de Spaanse burgeroorlog. Luister naar de uitzending van 1 april.

De illustratie is van J. Juertas. Titel: 18 de julio 1937 - para ganar la guerra, disciplina, mando único y unificación.

Meer weten? Zie:

Internationaal Instituut Sociale Geschiedenis bewaart archiefmateriaal Spaanse anarchisten, http://www.iisg.nl/collections/spain-civilwar/index-nl.php
Archief met posters uit de Spaanse burgeroorlog:
http://pares.mcu.es/cartelesGC/
Documentaires en films t/m 3 april op geschiedenistv: http://geschiedenis.vpro.nl/gids/2009week14/

Gerechtigheid blijft uit in Servië en Kosovo

Tien jaar na het begin van de Kosovo-oorlog zijn de meeste verantwoordelijken voor de verdwijningen en ontvoeringen van etnische Albanezen en Serviërs nog niet berecht. Zowel de Kosovaarse als de Servische autoriteiten zijn er niet in geslaagd om een grondig, onafhankelijk en onpartijdig onderzoek te doen. Dat zegt Amnesty International. De organisatie vraagt opnieuw om snelle maatregelen die de straffeloosheid in beide landen tegengaan. Amnesty International roept de autoriteiten in Servië en Kosovo, inclusief de EU-missie EULEX op om hun medewerking te verlenen aan een onderzoek naar de gebeurtenissen en verblijfplaats van de vele vermisten. Luister nu naar Ruud Bosgraaf van Amnesty International in de uitzending van 25 maart. Start item bij 35 min. Zie ook www.amnesty.nl.

Servische gemeenschap herdenkt NAVO bombardement

Servië herdacht gisteren dat tien jaar geleden de NAVO begon met luchtaanvallen vanwege het Servische optreden in Kosovo. De bombardementen zijn een gevoelig onderwerp voor Serviërs in Nederland, niet alleen omdat velen familie hadden die door de bombardementen werden getroffen, maar ook omdat de operatie zonder VN mandaat werd uitgevoerd. In de Servische parochie in Rotterdam werd een herdenking georganiseerd. "De herdenking maakte veel emoties los", aldus Predrag Vitkovic, bestuurslid van st. LIZE. "Het zou goed zijn als de Nederlandse overheid meer gebruik zou maken van het potentieel van de Servische gemeenschap hier om als brug te fungeren naar de bevolking in Servië zelf, zodat men daar meer in contact komt met de manier van denken in andere Europese samenlevingen." Luister nu naar het interview met Predrag Vitkovic in de uitzending van 25 maart, het item start bij 15 min. Zie ook www.lize.nl.

Paolo Conte in Amsterdam

Op 24 maart treedt Paolo Conte op in Carré, het concert is uitverkocht! Reden voor Radio Cicada om aandacht te besteden aan deze eigenzinnige Italiaanse zanger. Paolo Conte werd op 6 januari 1937 in het Italiaanse plaatsje Asti geboren als zoon van een notaris uit een familie van landeigenaren. Van jongs af aan was Paolo Conte al geïnteresseerd in de diverse stromingen binnen de jazzmuziek. In zijn studententijd speelde hij als vibrafonist in het jazzorkest Taxi For Five. Pas in de jaren '70 kwam Paolo Conte er zelf toe om zelf te zingen en te spelen. Zelf vond hij zijn zang op proefopnames verre van geweldig, maar producer Lilly Greco merkte het talent van de praktiserend advocaat op, en hielp hem op weg. Zijn korrelige, holle stem voegt een speciale charme toe aan zijn melancholische teksten. In 2008 verschijnt een nieuw album Psiche wat aanleiding is voor een kleine tournee begin 2009 waarin Conte op 24 maart Amsterdam aan doet. Luister nu naar de liedjes "Azurro" en "Gelato con Limon" in de uitzending van 18 maart. Start item bij 39 min 20 sec.. Zie ook de video van het live concert in Verona in 2005, waar hij het lied "Max" zingt, waarin hij een overleden vriend herdenkt: http://www.youtube.com/watch?v=oCy6yGLhhBI

Leven aan de Romeinse goudkust

Van de naar schatting 50 tot 80 miljoen inwoners van het Romeinse Rijk behoorde hooguit één procent tot de welgestelden. Deze superrijke Romeinen woonden in luxe villa's in de golf van Napels en leefden in ongekende weelde. De antieke auteurs hadden veel kritiek op dit luxeleven, dat zich steeds meer op status richtte en steeds minder aan de traditionele Romeinse waarden vasthield. Rijke Romeinen besteedden graag veel geld en tijd aan eten en drinken. Sommige fresco's tonen losbandige banketscènes. Hun luxueuze villa’s kleedden ze aan met weelderige muurschilderingen en beelden van brons en marmer. Wie rijk was, had bovendien één of meer slaven voor uiteenlopende taken. Zij werkten in de huishouding maar ook op grote landbouwbedrijven. Luister nu naar redacteur Denny van Dongen, die in de uitzending van 18 maart over de decadentie van de Romeinse upperclass vertelt (item start bij 22 min 20 sec.. Zie ook: www.museumhetvalkhof.nl, kies tentoonstellingen, terugblik.

Internationale Vrouwendag met Zuideuropese zangeressen

De Internationale Vrouwendag wordt gevierd op 8 maart. De eerste staking van vrouwen die plaatsvond op deze dag in New York in 1908 wordt dan herdacht. De staking was gericht tegen de slechte arbeidsomstandigheden in de textielindustrie. Onze uitzending van 4 maart was daarom geheel gewijd aan Zuideuropese zangeressen, zoals de Spaanse Amparo Sanchez die met haar band Amparanoia het gezicht werd van de Mestizo muziek. Zij zingt onvermoeibaar over de rechten van de vrouw, niet overbodig in een land waar huiselijk geweld een groot maatschappelijk probleem is. Sara Tavares komt uit Portugal en is van Kaapverdische afkomst. Door haar eigen culturele identiteit te creëren overbrugt Sara Tavares de kloof die veel jongeren van haar generatie voelen, door vaak te moeten kiezen tussen Afrikaanse en westerse muziek. De Griekse zangeres Keti Garbi had een grote hit met het nummer "Esena Mono" en gaf in 2007 een groot live concert om geld in te zamelen voor slachtoffers van de bosbranden in Griekenland. Natuurlijk mocht Esma Redzepova niet ontbreken in deze uitzending. Esma werd geboren in 1943 te Shutka in Skopje, de grootste Roma-wijk in Europa. Chaje Shukarije (‘mooi meisje’) is de hit waarmee de piepjonge Esma in 1959 voorgoed heel Joegoslavië aan haar voeten kreeg. Met haar man adopteerde zij 47 straatkinderen. Luister nu naar de uitzending van 4 maart.